Tussen Lauwersoog en de Westpolder ligt de Groningse Lauwersmeerdijk. Die dijk voldoet niet meer aan de eisen voor veiligheid. Daarom moet de dijk versterkt worden. Vanaf 2023 gaan we daadwerkelijk buiten werken aan de dijk.

Duurzame dijkversterking

Een belangrijk thema bij deze dijkversterking is duurzaamheid. De ambities zijn groot: we willen de meest duurzame dijk van Nederland bouwen. Hoe? Dat leggen we uit in dit filmpje.

Samenwerking

De meest duurzame dijk van Nederland bouwen we niet alleen, maar samen met onze partners. We gaan daarbij voor aantoonbare duurzaamheidswinst en zijn vooruitstrevend. Zo kiezen we voor circulair ontwerpen en bouwen, beperken we de uitstoot, stimuleren we biodiversiteit en zorgen we voor een goede ruimtelijke kwaliteit. In deze infographic lees je er meer over: 

Infographic Lauwersmeerdijk natuurlijk duurzaam: tekst uitleg staat onder infographic

 

Landelijke dijk en havendijk

De dijk bestaat uit twee delen: de landelijke dijk en de havendijk.

Landelijke dijk

De landelijke dijk wordt versterkt met een ‘binnenwaartse kruinverhoging’. Dat betekent dat de dijk wordt versterkt door de top van de dijk richting het land hoger te maken. Het verschilt per plek hoeveel centimeter de dijk hoger wordt. Gemiddeld wordt de landelijke dijk 100 centimeter hoger gemaakt.

Aan de zeekant van de dijk zit harde bekleding, dat zorgt ervoor dat de dijk extra stevig is. Die bekleding gaan we vervangen. Want het asfalt is na 50 jaar aan vervanging toe.

Voorstel oplossing landelijke dijk

Hoe ziet het er uit: Voorstel oplossing landelijke dijk staat eronder beschreven

In de afbeelding 'Voorstel oplossing landelijke dijk' laat zien hoe we de dijk binnenwaarts versterken. Aan de land-zijde van de dijk wordt de onderhoudsweg versmald naar 5 meter. Lokaal wordt de weg verschoven in binnenwaartse richting. Binnendijks wordt een nieuwe teelaardelaag en kleilaag aangebracht. De kruin van de dijk wordt verhoogd tussen de 0,3 en 1,1 meter. Aan de zee-zijde van de dijk wordt waterbouwasfalt op zand aangebracht. Ook wordt er nieuwe zetsteen aangebracht op filter, geotextiel en 0,8 meter klei. Het mijnsteen wordt verwijderd. Bij de voet van de dijk komt een overlaging van koperslakblokken met breuksteen en vrijkomende koperslakblokken.

Havendijk

De havendijk wordt op een andere manier verhoogd. Daar krijgt de dijk een verticale wand. We noemen dit een kademuur. Dat betekent dat de dijk een soort muur krijgt, achter die muur is de dijk hoger. Ook bij de haven verschilt het per plek hoeveel centimeter de dijk hoger wordt. Gemiddeld wordt de havendijk 60 centimeter hoger gemaakt.

Ook bij de havendijk wordt de harde bekleding aan de zeekant vervangen. Daarnaast zijn er verschillende plekken op de havendijk waar we precies voor die locatie met maatwerk de dijk versterken.

Voorstel oplossing havendijk

 'Voorstel oplossing landelijke dijk' laat zien hoe we de dijk binnenwaarts versterken de uitleg staat eronder beschreven

In de afbeelding 'Voorstel oplossing havendijk' is te zien hoe we de havendijk versterken door middel van een verticale wand in de dijk. Aan de landzijde van de dijk komt zetsteen op de filterlaag, geotextiel en 0,8 meter klei. Op het voetpad wordt waterbouwasfalt aangebracht. Aan de buitenzijde van het voetpad komt een keerwand en daarachter wordt de kruin van de dijk verhoogd met circa 0,5 meter. Aan de zeezijde van de dijk wordt een teelaardelaag aangebracht op de kleilaag.

Testen

Het liefst hebben we op de top van de dijk gras in plaats van asfalt. Dat is mooier, goedkoper en duurzamer. Want voor een bekleding met gras hebben we minder materiaal nodig. Maar we weten nog niet of gras sterk genoeg is voor de dijk. Daarom doen we een test met de Waddenzeedijken. Dat doen we in de Deltagoot in Delft: een waterbak van driehonderd bij vijf meter waarin golven opgewekt kunnen worden. De Deltagoot in Delft is de grootste ter wereld!

Aan het einde van de waterbak is de Lauwersmeerdijk opgebouwd. Zo testen waterwetenschappers de kracht van onze dijken bij zwaar weer, zonder dat we daar een échte natuurramp voor nodig hebben. Na een druk op een knop woeden in deze waterbak stormen die in Nederland maar eens in de vele duizenden jaren voorkomen.

Gras of asfalt?

De vraag waar we antwoord op zoeken: overleeft de dijk het geweld dat hem het komend uur wordt aangedaan? De veiligheidseisen voor dijken geven nu aan dat veel dijken aan de waterzijde helemaal geasfalteerd moeten worden. Nu al is dat het geval onder het waterniveau: daar liggen stenen of asfalt, om te voorkomen dat water erosie veroorzaakt. Maar op de top van de dijk hebben we liever gras. Dat is mooier, goedkoper en duurzamer dan asfalt. In de Deltagoot testen we of het daadwerkelijk nodig is om ook de top te asfalteren, of dat gras ook sterk genoeg is. De testen zijn dus bedoeld om de oude situatie te behouden: als gras aan de bovenkant ook stormen kan weerstaan, kunnen de veiligheidseisen weer versoepeld worden.

Resultaat van het onderzoek

We verwachten de resultaten van het onderzoek in het voorjaar van 2021. Wil je meer weten over de test?

Waarom dijkversterking

Alle dijken in Nederland worden regelmatig beoordeeld. Want een dijk moet jarenlang het land beschermen tegen overstroming. Ook de Lauwersmeerdijk is beoordeeld. Uit dat onderzoek blijkt dat de dijk niet voldoet aan de eisen voor veiligheid. Omdat de dijk niet voldoet aan die eisen, is de dijk opgenomen in het Hoogwaterbeschermingsprogramma. Nadat de dijkversterking is afgerond, voldoet de dijk weer voor 50 jaar aan de eisen voor veiligheid.

Documenten met achtergrondinformatie

Gedurende het proces worden verschillende documenten opgesteld. Bekijk de documenten met achtergrondinformatie:

Heb je gevonden wat je zocht?